Zwarte Els - Alnus glutinosa

Februari - April
..
Stacks Image 248
Indicatie bloeiperiodes. Bron: Pollenkalender.tv
Nederlandse naam:
Wetenschappelijke naam:
Duur van de opname:
Plantgrootte:
Bloeiperiode:
Vegetatietype:
Bloemkleur:
Bloemvorm:
Plantvorm:
Stengel:
Zwarte Els
Alnus glutinosa (L.) Gaertr.
1:06 min
tot 24 meter
Januari - April
struikgewas, loofbos
geel, groen
katjes
boom, struik
rechtopstaand

BESCHRIJVING

Zwarte els, Alnus glutinosa (L.) Gaertnr, is een boom of struik plant uit de Berkenfamilie. De soort heeft een zeer groot verspreidingsgebied, van West-Europa tot in Japan. De plant groeit op alle gronden, maar verkiest nattere plaatsen zoals waterkanten. Ze trekken veel water uit de grond en verdampen een groot deel daarvan. Ze hebben een vrij oppervlakkig wortelstelsel, waarin een Rhizobiumbacterie leeft die stikstof kan binden, waarvan de Els profiteert. Als boom kan de Zwarte els kan 24 m hoog worden, maar dat komt zelden voor. De boom is meestal meerstammig. De schors is zwart-bruin en sterk gegroefd. Als struik zie je de Zwarte els vaak in singels langs sloten, maar ook als hakhout tref je de soort aan. Op zeer natte bodem kunnen de zogenaamde Elzenbroekbossen voorkomen. Het grootste, pas in 1869 mede door sterke ontwatering ontgonnen oerbos in Nederland, was het Beekbergerwoud of Elzenbos ten zuidoosten van Apeldoorn.

De knoppen zijn kaal en staan op een steeltje. De Zwarte els is gemakkelijk te herkennen aan de grote ronde tot omgekeerde eironde bladeren. De top is stomp, uitgerand en de randen zijn grof dubbel gezaagd. De bladeren worden 4-11 cm lang en hebben vijf of zes nervenparen. De onderzijde is kaal met uitzondering van de nerfoksels. De jonge delen zijn kleverig.

De katjes met mannelijke bloemetjes kunnen als ze rijpen tot 12 cm lang worden. Ze beginnen te bloeien voordat er blad aan de boom komt. Elzenpollen is matig allergeen en aangezien de Zwarte els als een der eerste boomsoorten al in de winter begint te bloeien een van de hooikoortsveroorzakende boomsoorten.

De houtige, vrouwelijke katjes vallen niet uiteen bij rijpheid zoals bij de Berk (Betula). De vrouwelijke katjes zijn ovaal, deze zitten met drie tot vijf stuks samen en zijn gesteeld. De elzenproppen worden gevormd door de vrouwelijke bloemen. Het zijn de schutbladeren van deze bloemen die houtig geworden zijn. In hun oksels zitten de vruchten. De elzenproppen blijven tot anderhalf jaar aan de boom zitten. Elzen zijn dan ook in de winter gemakkelijk te herkennen door deze elzenproppen. 

Het oranjekleurige hout van de Zwarte els is zeer bestand tegen verrotting, op voorwaarde dat het volledig ondergedompeld blijft.

Voor een uitgebreide beschrijving kijk ook op Flora van Nederland en Wilde planten

MM_110314

Voor alle archiefbeelden klikt u hier!
..
..
..
Onze partners
vgz_new-47x35 Thermo-mini fvn-mini HV-mini
Deze site is mede mogelijk gemaakt door Specialist in webhosting en domeinregistratie
..
..
..
Externe adverteerders